
«Ελλάδα 2025»- Το πρόβλημα και οι λύσεις
Δημοσιεύτηκε στις 30 Μαΐου 2026
«Το καλύτερο πράγμα, που μπορείς να δώσεις στο παιδί σου είναι το διαβατήριο»
«Το καλύτερο πράγμα, που μπορείς να δώσεις στο παιδί σου είναι το διαβατήριο». Η φράση αυτή αποτυπώνει το φαινόμενο του braindrain, δηλαδή της μετανάστευσης των νέων επιστημόνων, αλλά και του braingain, του επαναπατρισμού.Τι προσφέρει η Ελλάδα του 2025, σε σχέση με άλλες χώρες στο εξωτερικό; Μήπως θα εργάζομαιστο εξωτερικό με σκοπό να επιστρέφω τελικά 4 εβδομάδες το χρόνο για διακοπές στην Ελλάδα; Τα ερωτήματα είναι πολλάκαι οι απαντήσεις δύσκολες. Τι προβλήματα υπάρχουν; Ποιες είναι οι λύσεις τους; Και πως μπορεί το μέλλον της Ελλάδας να είναι ελκυστικό για τις νέες γενιές;
Η οικονομία – η αγορά εργασίας. Μετά την κρίση του 2009 η Ελλάδα όχι μόνο δε βρίσκεται στο οικονομικό επίπεδο, που της αναλογεί, αλλά δεν έχει επανέλθει ακόμα από τη βαθύτατη οικονομική κρίση, που βίωσε. Η βιομηχανία της Ελλάδας σχεδόν αφανίστηκε την εποχή αυτή και η οικονομική ανάπτυξη στράφηκε στον τουρισμό, στην παροχή υπηρεσιών, εν ολίγης στον τριτογενή τομέα.Δεν αρκεί ο τουρισμός, ως τριτογενής τομέας ανάπτυξης, για να βασιστεί όλη η οικονομία της χώρας, καθώς δημιουργεί τον κίνδυνο οικονομικής ανισότητας μεταξύ του Έλληνα πολίτη και του λεγόμενου τουρίστα. Ταυτόχρονα η υψηλή φορολογία, καθιστά το επιχειρείν αδύνατο και σκοτώνει την καινοτομία και την εξέλιξη. Όλα αυτά σε συνδυασμό με την παραοικονομία και τη φοροδιαφυγή οδηγούν το κράτος σε κατάσταση υπολειτουργίας, με άμεσο αποτέλεσμα να πάσχουν και όλες οι δημόσιες παροχές. Τι θα πρέπει να αλλάξει;
Ας επικεντρωθούμεστους παραγωγικούς τομείς: στον πρωτογενή, δευτερογενή και τριτογενή. Η οικονομία χρειάζεται τη βιομηχανία, χρειάζεται γερές βάσεις. Θα πρέπει να γίνει ελκυστική η χώρα μας σε επενδύσεις στον τομέα της τεχνολογίας, στη σύγχρονη βιομηχανία. Ταυτόχρονα θα πρέπει να ενισχυθεί ο πρωτογενής τομέας της γεωργίας και της κτηνοτροφίας. Σκοπός αυτού, θα πρέπει να είναι η κάλυψη των εσωτερικών αναγκών της χώρας, έτσι ώστε η ελληνική αγορά, όσο αφορά την πρώτη ύλη, να είναι αυτάρκης. Ταυτόχρονα το πλεόνασμα θα πρέπει να διατεθεί στις εξαγωγές, με σκοπό το κέρδος. Αυτό θα διατηρήσει τις τιμές σταθερές και θα μειώσει τα έξοδα των εισαγωγών στις πρώτες ύλες. Από τη στιγμή, που η Ελλάδα έχει εξαιτίαςτου μεσογειακού κλίματος τη δυνατότητα εγχώριας παραγωγής, θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην τοπική αγορά και στη διατήρηση των τιμών χαμηλά, έτσι ώστε ο Έλληνας πολίτης με το μισθό του, να μπορεί να καλύψει τα έξοδα διαβίωσης. Είναι αδιανόητο να κοστίζει το κρητικό ελαιόλαδο στην Κρήτη το ίδιο, με το κρητικό ελαιόλαδο στη Γερμανία, όπου θα πρέπει να καλυφθούν έξοδα μεταφοράς, αλλά και των προμηθευτών στη ξένη αγορά.
Εξίσου μεγάλης σημασίας είναι το κόστος διαβίωσης. Σε διάφορες πόλεις ανά την περιφέρεια, τα ενοίκια είναι στα ύψη.Τα τελευταία χρόνια παραμερίζονται οι ίδιοι οι κάτοικοι των πόλεων, όταν πολλαπλασιάζονται τα AirBnB. Το γεγονός αυτό δημιουργεί εμπόδιακαι προβλήματα σε πολλούς σημαντικούς τομείς, όπως τηνέλλειψη προσωπικούσε νοσοκομεία τουριστικών περιοχών, έλλειψη φοιτητών, που θα στηρίξουν την τοπική αγορά τον χειμώνα και πολλά ακόμη. Σε αυτό συντελεί η έλλειψη οικονομικών διαμερισμάτων, όταν σε πόλεις, οι οποίες βασίζονται στον τουρισμό, δεν υπάρχουν αρκετά καταλύματα, για να καλυφθούν οι ανάγκες. Είναι αδιανόητο το κόστος του ενοικίου, να ανέρχεται στο ½ του μισθού. Ταυτόχρονα είναι αδιανόητο να επιτρέπεται νόμιμα η βραχυπρόθεσμη μίσθωση για 9 μήνες με αντικείμενο εκμετάλλευσης δασκάλους και φοιτητές και έπειτα, να έγκειται η έξωση αυτών με σκοπό την τουριστική εκμετάλλευση για τους υπόλοιπους 3 μήνες. Η λύση; Θα πρέπει να περιοριστεί ο αριθμός των Airbnb στα αστικά κέντρα. Ταυτόχρονα θα πρέπει να κατασκευαστούν εστίες, που θα παρέχονται σε φοιτητές, δασκάλους και δημόσιους φορείς, ώστε να αποσυμφορηθούν οι πόλεις και να καλύπτονται οι ανάγκες. Τέλος θα πρέπει η φορολογία να μειωθεί και οι έλεγχοι να αυξηθούν, έτσι ώστε να βεβαιώνεται, πως η φοροδιαφυγή καταστέλλεται χωρίς εξαιρέσεις.
Επόμενο, υγεία. Τα νοσοκομεία θα πρέπει να λειτουργούν πλήρως, είτε αυτό αφορά θέματα υποστελέχωσης, είτε λειτουργικότητας. Με την υγεία δεν παίζουμε. Δε χρειάζονται τεράστια νοσοκομεία. Αυτά, που υπάρχουν θα πρέπει να λειτουργούνσωστά, χωρίς ελλείψεις. Ανάλογα με τον αριθμό των πολιτών, θα πρέπει να καλύπτονται οι απαραίτητες ανάγκες σε προσωπικό και εγκαταστάσεις. Σε περιπτώσεις τακτικού ραντεβού, θα πρέπει τα τακτικά ιατρία στα νοσοκομεία, να καλύπτουν τα ραντεβού και τις ανάγκες τις κοινωνίες. Τα επείγοντα (λεγόμενα: ΤΕΠ) θα πρέπει, να καλύπτουν μόνο επιτακτικά περιστατικά, τα οποία χρειάζονται άμεσα ιατρική περίθαλψη. Σε αυτήν την προσπάθεια, θα πρέπει να αναλογιστούμε την δυνατότητα άμεσης μεταφοράς, σε κάποιο πανεπιστημιακό νοσοκομείο. Συγκεκριμένα στο Ρέθυμνο, όσο δεν υπάρχει ο ΒΟΑΚ, θα πρέπει ανά πάσα ώρα και στιγμή, να υπάρχει η δυνατότητα πραγματοποίησης χειρουργείου, καθώς η απόσταση για τον πανεπιστημιακό νοσοκομείο στο Ηράκλειο εξέχει της ώρας.
Τελευταίο, παιδεία. Όλα από εκεί αρχίζουν και εκεί σταματούν.Η παιδεία κάθε χώρας, φαίνεται από τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται το μέλλον της.Θα πρέπει να εξασφαλιστεί ότι τα σχολεία και τα πανεπιστήμια δεν υστερούν σε υποδομές. Είναι αδιανόητο να κρέμονται ταβάνια στα πανεπιστήμια, να σκάνε λέβητες σε δημοτικά, να πέφτουν ταβάνια και να μην υπάρχει αρκετό πετρέλαιο το χειμώνα στα σχολεία. Επενδύσεις στις υποδομές είναι το Α και το Ω. Σε δεύτερη φάση θα πρέπει να γίνει λόγοςγια τη συνοχή της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας. Πολλοί θα πουν, πως θα πρέπει να συνδεθεί ο ακαδημαϊκός κλάδος με την αγορά εργασίας. Διαφωνώ, καθώς προϋποθέτει μεγάλες επιχειρήσεις, που θα παρέχουν τη δυνατότητα απορρόφησης των φοιτητών. Αυτές στην Ελλάδα του σήμερα δεν υπάρχουν.Στο μέλλον, θα μπορούσαν να δημιουργηθούν συνθήκες, ώστε μεγάλες εταιρείες, να επενδύσουν στην Ελλάδα και να απορροφήσουν τους εξειδικευμένους πανεπιστημιακούς πολίτες. Σε αυτό βέβαια χρειάζεται προσοχή, καθώς οι μισθοί, θα πρέπει να αναλογούν εκείνους του εξωτερικού και όχι ένα είδος φτηνού ευρωπαϊκού προσωπικού. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε το outsourcing ανθρώπινου δυναμικού,να λαμβάνει χώρα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ταυτόχρονα ηΕλλάδα ανέκαθεν ήταν μία χώρα των τεχνητών και της παραγωγής, από τον Καποδίστρια, τον Βενιζέλο ως και σήμερα. Θα πρέπει λοιπόν, να δοθεί εκ νέουβαρύτητα στις τεχνικές σχολές, με σκοπό την ενίσχυση του πρωτογενή και δευτερογενή τομέα.Τι θα γίνει, αν δεν έρθει ένας τουρίστας;
Συνοψίζοντας, η Ελλάδα του 2025 μπορεί να είναι η Ελλάδα της παραμονής και όχι της διαφυγής. Τα προβλήματα είναι πολλά, αλλά και οι λύσεις υπαρκτές. Βαρύτητα για την επόμενη μέρα θα πρέπει να είναι ο Έλληνας πολίτης και η ποιότητα ζωής του. Αν η Ελλάδα γίνει με μικρές αλλαγές βιώσιμη, δεν υπάρχει λόγος ξενιτιάς. Σκοπός, θα πρέπει να είναι, να μπορέσει κάθε Έλληνας να συντηρήσει τον ίδιο και την οικογένειά του.Βαρύτητα θα πρέπει να δοθεί στις υποδομές, σε όλους τους τομείς. Η Ελλάδα χρειάζεται ένα μονάχα πράγμα: να δώσει στον Έλληνα την αξιοπρέπεια, που του στέρησε το 2009. Αρκεί να γίνουν βασικές αλλαγές, για το καλύτερο μέλλον της χώρας και όλων μας.
